چهارشنبه خاكستر
قرائت اول يوئيل نبي 2/ 12-18
بخشي از كتاب يوئيل نبي
خداوند اينچنين ميگويد:
"با تمامي دل به سوي من بازگشت نماييد، با روزه و گريه و ماتم، دل خود را چاك دهيد و نه جامه خويش را. به خداوند، خداي خود بازگشت نماييد، زيرا كه او رئوف و رحيم است. كه ميداند؟ شايد كه برگردد و به رحم آيد و در عقب خود بركتي واگذارد، هديه و قرباني براي خداوند خداي شما.
در صهيون كرنا بنوازيد و روزه را تعيين كرده، محفل مقدس را ندا كنيد. قوم را جمع كنيد، جماعت را فراخوانيد پيران را گرد هم آوريد و كودكان و شيرخوارگان را جمع كنيد. داماد از حجره خود و عروس از حجله خويش بيرون آيند. كاهناني كه خادمان خداوند هستند، در ميان ايوان و قربانگاه گريه كنند و بگويند: "اي خداوند، بر قوم خويش رحم فرما و ميراث خويش را به عار مسپار. مبادا امت¬ها ايشان را تمسخر نمايند. چرا در ميان قوم¬ها بگويند: خداي ايشان كجاست؟"
پس خداوند براي زمين خود به غيرت آمد و بر قوم خويش رحم نمود.
اين است سخن خدا. - خدا را سپاس باد.
مزمور برگردان مزمور 51
- خدايا، ما را ببخش: نسبت به تو گناه كردهايم.
اي خدا، به حسب نيكويي خود بر من رحم فرما
و به حسب كثرت رحمت خويش خطايم را پاك ساز
مرا از تقصيرم تماماً شستشو ده
و از گناهم مرا پاك كن.
- خدايا، ما را ببخش: نسبت به تو گناه كردهايم.
زيرا من به خطاي خود اعتراف ميكنم
و گناهم هميشه در نظر من است
بر ضد تو، تنها بر ضد تو گناه كردهام
آنچه را كه در نظرت بد است، انجام دادهام.
- خدايا، ما را ببخش: نسبت به تو گناه كردهايم.
اي خدا، دلي پاك در من بيافرين
و روحي استوار در درونم تجديد نما
مرا از حضور خود دور مساز
و روح مقدس خويش را از من مگير.
- خدايا، ما را ببخش: نسبت به تو گناه كردهايم.
شادي نجات خود را به من باز ده
و روحي سخاوتمند در من نگاه دار.
خداوندا، لب¬هايم را بگشاي
تا دهانم ستايش تو را اعلام نمايد.
- خدايا، ما را ببخش: نسبت به تو گناه كردهايم.
قرائت دوم دوم قرنتيان 5/ 20 -6/ 2
بخشي از رساله دوم پولس رسول به قرنتيان
اي برادران، ما سفيران مسيح ميباشيم و گويي خود خدا است كه از طريق ما نصيحت ميكند. به نام مسيح از شما التماس ميكنيم كه با خدا آشتي نماييد. او كه گناه را نشناخته بود، خدا او را به خاطر ما گناه ساخت، تا ما در او عدالت خدا گرديم.
و چون ما با او همكاري ميكنيم شما را نصيحت مينماييم فيض خدا را بيهوده دريافت نداريد. زيرا او در واقع ميگويد: "در زمان مقبول تو را اجابت كردم و در روز نجات تو را ياري نمودم". اينك الان زمان مقبول است و حالا روز نجات.
اين است سخن خدا. - خدا را سپاس باد.
سرود قبل از انجيل
حكمت 94/8
هللويا- - هللويا.
انجيل متي 6/ 1-6 و16-18
بخشي از انجيل متي - درود بر تو اي خداوند.
در آن هنگام عيسي به شاگردان گفت: "زنهار از اينكه عدالت خود را در مقابل مردم براي جلب نظر آنان به جاي آوريد، وگرنه نزد پدر خود كه در آسمان است اجري نداريد. پس چون صدقه دهي، آنرا جار نزن، همانگونه كه رياكاران در كنيسهها و كوچه¬ها ميكنند تا مردم ايشان را بستايند. به راستي به شما ميگويم آنان اجر خود را يافتهاند. ولي تو چون صدقه ميدهي دست چپت نداند كه دست راستت چه ميكند، تا صدقه تو در نهان بماند و پدر تو كه در نهان ناظر است، تو را اجر خواهد داد.
هنگامي كه دعا ميكنيد همچون رياكاران نباشيد كه دوست دارند ايستاده در كنيسهها و گوشه خيابان¬ها دعا كنند تا مردم ايشان را ببينند. به راستي به شما ميگويم آنان اجر خود را يافتهاند. ولي تو آنگاه كه دعا ميكني به اطاق خود برو و در را بسته پدر خود را در نهان دعا كن و پدر تو كه در نهان ناظر است، تو را اجر خواهد داد.
و هنگامي كه روزه ميگيريد، همچون رياكاران چهرهاي افسرده به خود مگيريد. آنان چهره خود را غمگين ميسازند تا در نظر مردم روزهدار نمايند، به راستي به شما ميگويم، آنان اجر خود را يافتهاند. ولي تو هنگامي كه روزه ميگيري سر خود را تدهين نما و روي خود را بشوي، تا در نظر مردم روزهدار ننمايي بلكه در حضور پدر تو كه در نهان است و پدر تو كه در نهان ناظر است، تو را اجر خواهد داد".
اين است سخن خدا. - ستايش بر تو، اي مسيح.
تعمق
با فرارسيدن "چهارشنبه خاكستر"، فصل چله روزه و توبه را آغاز ميكنيم. اين روز به آن دليل "چهارشنبه خاكستر" ناميده ميشود كه انسان به خوبي آگاه است كه بدون فيض و بخشايش خداوند، "خاك و خاكستر" است (ر. ك. به پيدايش 18/ 27). از آنجايي كه پاداش گناه نيز چيزي جز خاكستر نيستي نميتواند باشد، در عهد قديم، خدا به گناهكاران و متكبران اخطار ميكند: "تو را به نظر جميع بينندگانت بر روي زمين خاكستر خواهم ساخت" (ر. ك. به حزقيال 28/ 18).
اما توبهكاراني كه دلشان هنوز از تكبر سخت نشده و ميخواهند به گناه خود اعتراف كرده، با پشيماني و فروتني به سوي خداوند بازگردند، همچون ايوب در "خاك و خاكستر" توبه مينمايند (ر. ك. به ايوب 42/ 6) و آن را بر سر خود ميريزند (ر. ك. به حزقيال 27/ 30).
بدين ترتيب با گذاردن خاكستر بر سرهايمان، در ملاء عام اعتراف ميكنيم كه گناهكاريم. با استفاده از خاكستر كه بقاياي مادهاي بيجان است كه به خاك بازگشته، انسان اعتراف ميكند كه گناهكار و ضعيف است و طبق داوري عادلانه خدا به سبب گناهانش به خاك خواهد برگشت (ر. ك. به پيدايش 3/ 19).
ولي هدف كليسا از بجا آوردن اين آيين، ابراز غم و نااميدي ناشي از حالت گناهكار ما نيست، بلكه متوسل شدن به رحمت الهي و طلبيدن بخشايش اوست كه مسيح را براي نجات ما فرستاد تا از راه پيروزي خود بر مرگ و گناه، به ما "تاجي را به عوض خاكستر و روغن شادماني را به عوض نوحهگري" عطا كند (ر. ك. به اشعياء 61/ 3).
اما همانگونه كه مسيح در انجيل امروز به ما يادآوري ميكند، اين عمل توبه و در واقع هيچ¬يك از اعمالي كه به خصوص در اين ايام به انجام آن فراخوانده شدهايم، نظير صدقه، دعا و روزه، نبايد جنبه ظاهري داشته باشد و براي جلب نظر سايرين صورت گيرد. ايام چله روزه و توبه قبل از هر چيز زمان مقبول آشتي با خدا و برخورداري از نجات اوست (ر. ك. به قرائت دوم)، نجاتي كه از طريق مرگ و رستاخيز مسيح صورت ميگيرد و ما توسط راز تعميد خود در آن سهيم گشتهايم.
٭ خداوند ميگويد: "باتمامي دل به سوي من بازگشت نماييد... دل خود را چاك دهيد و نه جامه خويش را" (قرائت اول). چگونه ميتوانيم در اين ايام مقبول از طريق دگرگوني قلب و تغيير زندگي به سوي خداوند بازگرديم؟
٭ در اين آغاز ايام چله روزه و توبه، به زندگي خود فكر كنيم و تصميم بگيريم كه با مطالعه و تعمق بيشتر در كلام خدا، شركت فعالانهتر در آيين¬ها و رازهاي كليسا، در راه توبه راستين گام برداريم و براي احياء زندگي روحاني خود به نحوي جديتر تلاش نماييم.
